One thought on “ΝΕΑ ΘΕΜΑΤΟΓΡΑΦΙΑ ΑΡΧΑΙΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΤΟΥ ΝΑΤΣΗ ΔΗΜΗΤΡΗ

  1. ΠΡΟΛΟΓΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ 2η ΕΚΔΟΣΗ
    Το παρόν πόνημα συγγράφηκε για δύο πολύ βασικούς λόγους. Αφενός γιατί η σπουδή και επεξεργασία ενός αρχαίου κειμένου από οιονδήποτε, είτε εκπαιδευτικό είτε φοιτητή είτε μαθητή, είναι μία πολύ σοβαρή και κοπιώδης εργασία, η οποία απαιτεί καθοδήγηση γραπτώς και προφορικώς από κάποιον, ώστε να μάθει να προσεγγίζει τον αρχαίο λόγο. Αφετέρου γιατί είναι εμφανές ότι στον τόπο της γέννησης της κλασικής γλώσσας και των κλασικών σπουδών αμφότερα υποτιμώνται και παραγκωνίζονται είτε λόγω της περιρρέουσας
    ατμόσφαιρας που επικρατεί παγκοσμίως, η οποία θέλει θεμέλιο του πολιτισμού την οικονομία και την τεχνολογία, είτε λόγω της πλήρους αδιαφορίας των κρατικών υπευθύνων για την μητρική γλώσσα του λαού μας.
    Στην παρούσα θεματογραφία επιδιώχθηκε να γίνει μετάβαση ενός μαθητού είτε από δική του αυτενέργεια είτε υπό την καθοδήγηση του καθηγητού του σταδιακά στην υφή και το ύφος του αρχαίου αττικού πεζού λόγου. Έτσι μπορεί σταδιακά να επεξεργαστεί αρχικά απλά και πιο λιτά κείμενα του αττικού πεζού λόγου, ώστε να οδηγηθεί έπειτα σε πιο σύνθετα και απαιτητικά κείμενα, συμβουλευόμενος κάθε φορά τις απαντήσεις, στις οποίες εγκρύπτονται οδηγίες και κατευθύνσεις διά παραδειγμάτων. Ως εκ τούτου ένας
    μαθητής της Β’ Λυκείου ή ο καθηγητής μπορεί να κάνει ομαλή μετάβαση στον αττικό πεζό λόγο, επεξεργάζοντας κείμενα πιο λιτά του Ξενοφῶντος, του Λυσίου, του Ἰσοκράτους, του Αἰσχίνου, του Δημοσθένους, του Θουκυδίδου, του Πλάτωνος, του Λυκούργου, ώστε να μεταβεί σε πιο σύνθετο λόγο των ίδιων, αλλά και άλλων συγγραφέων για την Γ’ Λυκείου.
    Παράλληλα ένας φοιτητής ή φιλόλογος μέσα από αυτήν την θεματογραφία θα μπορέσει να κατανοήσει διάφορα συντακτικά, γραμματικά φαινόμενα, τα οποία πολλές φορές εμποδίζουν έναν μελετητή να τα προσεγγίσει, ώστε να φτάσει στην ορθή μετάφραση. Η μετάφραση πρέπει να εφάπτεται προς την
    γραμματική και συντακτική δομή ενός κειμένου, διαφορετικά δεν πρόκειται για μία έλλογη και γλωσσική διαδικασία, αλλά αντιθέτως για ποιητική ή λογοτεχνική. Δυστυχώς, παρατηρώ διαρκώς καθηγητές να προσπαθούν να
    αποδώσουν στα νέα ελληνικά ένα αρχαίο απόσπασμα διά της διαίσθησης μόνο ή διά της φαντασίας ή διά βιωμάτων, σαν να πρόκειται για ελεύθερη γραφή δική τους.
    Το αρχαίο κείμενο, όμως, δεν προσεγγίζεται ποτέ έτσι. Το αρχαίο κείμενο θέλει πρωτίστως γνώση γραμματική και σταδιακά συντακτική. Ύστερα απαιτεί και διαίσθηση και ψυχογραφία. Γι’ αυτό και επέλεξα να θέσω το νοηματικό περιεχόμενο κάθε κειμένου στην παρούσα θεματογραφία, για να γίνεται κατανοητό το ιστορικό ή βιωματικό πλαίσιο μέσα στο οποίο έγραψε κάθε συγγραφέας το έκαστο έργο του. Παράλληλα θέλει καλή γνώση και χρήση της νέας ελληνικής, ώστε να μπορεί ο μελετητής, είτε πρόκειται για μαθητή είτε πρόκειται για φοιτητή σε φιλοσοφικές σχολές είτε για εκπαιδευτικό, να αποδίδει το αρχαίο κείμενο σε επίσημο νεοελληνικό λόγο.
    Η παρούσα 2η έκδοση έγινε πρωτίστως για να εμπλουτιστεί, ύστερα δε επειδή η πρώτη έκδοση εξαντλήθηκε. Έγινε προσπάθεια για αρτιότητα, ώστε να είναι δόκιμη η θεματογραφία σε όποιον προετοιμάζεται για πανελλήνιες ή σε βρίσκεται σε φιλοσοφικές σχολές και μελετά τα αρχαία κείμενα ουσιωδώς και όχι τυπικά ή επιπόλαια. Έλαβα υπ’ όψιν την νέα δομή στο αδίδακτο.
    Θέλω, τέλος, να ευχαριστήσω αφενός την συνάδελφο Ειρήνη Απέργη για την εις βάθος διόρθωση και επιμέλεια της παρούσας έκδοσης, η οποία με βοήθησε τα μέγιστα στην ολοκλήρωση του συγγράμματος αυτού. Αφετέρου θέλω να ευχαριστήσω τον Βασίλη Γεωργέλη, τον αγαπητό συνάδελφο με πολυετή εκπαιδευτική και συγγραφική δραστηριότητα και στέλεχος στην μεγαλύτερη αλυσίδα φροντιστήριων της Ελλάδος “Πουκαμισάς”, για την κριτική ανάγνωση που έκανε στην παρούσα έκδοση και επί της οποίας τοποθετήθηκε.
    Νάτσης Δημήτρης 22/08/2018

Comments are closed.